gündem 7 şubat

ABD'de mahkemeden DOGE kararı: Hazine'nin ödeme sistemine erişimi sınırlandırıldı

ABD Başkanı Donald Trump'ın en yakın müttefiklerinden iş insanı Elon Musk'ın başında olduğu Hükümet Verimliliği Departmanı'nın (DOGE) Hazine Bakanlığı'nın ödeme sistemlerine erişimi kısmen sınırlandırıldı

güne

Kararla, ABD Hazine Bakanlığı'nda Musk'ın başında bulunduğu DOGE ile bağlantılı 'özel devlet çalışanı' olarak görev yapan Tom Krause ve Marko Elez'e "vazifelerini yerine getirebilmeleri için gerektiği ölçüde" Mali Hizmetler Bürosunun sistemlerine 'yalnızca okuma" izniyle erişim yapabilme imkanı tanındı.

Trump'ın Özel Temsilcisi: Ukrayna-Rusya barışı 'aylar içinde' sağlanabilir

ABD'nin yaptığı yardımlar 174 milyar doları aştı"

Ukrayna ve Rusya Özel Temsilcisi Keith Kellogg, iki ülke arasında devam eden savaşın maliyetine işaret ettiği televizyon programında, barışın sağlanmasının sadece savaşın tarafları değil, tüm dünya için iyi olacağını belirtti. Trump'ın, Ukrayna ile Rusya'nın müzakere masasına oturtulması konusunda her iki tarafa da baskı yapacağını söyleyen Kellogg, ABD'nin Ukrayna'ya bugüne kadar 174 milyar doların üzerinde yardım yaptığını ifade etti.

"İkinci Dünya Savaşı seviyesinde korkunç sayılar"

Rusya'yı barışa ikna etme konusunda ekonomik yaptırımların önemli olduğunu kaydeden Kellogg, savaştaki ölü ve yaralı sayısının 1 milyonu aştığını dile getirdi. Kellogg, "Bunlar korkunç sayılar. Bunlar İkinci Dünya Savaşı seviyesinde sayılar." dedi.

Kaynak: AA

Hamas Sözcüsü Hazım Kasım, yaptığı yazılı açıklamada, "Yerinden edilme projesine karşı acil bir Arap zirvesi düzenlenmesini talep ediyoruz" ifadelerine yer verdi.

Leavitt, ABD Başkanı Trump'ın, Gazze'yi devralma ve Filistinlileri yerinden etme planına dair açıklamalarına "açıklık" getirdi. ABD'li sözcü, Filistinlilerin Gazze'den başka yerlere "geçici olarak" yerleştirilmesinin söz konusu olduğunu vurguladı ancak Filistinlilerin Gazze yeniden inşa edildikten sonra evlerine geri dönmeleri konusundaki soruları ise yanıtsız bıraktı.

Donald Trump, Amerika'da son yıllarda gerileyen dini değerlerin kendi başkanlığıyla yeniden güçleneceğini kaydederek, "Dini her zamankinden daha güçlü, daha büyük ve daha iyi bir şekilde geri getirmek istiyoruz" dedi. ABD Başkanı Trump, geleneksel olarak düzenlenen Ulusal Dua Kahvaltısı'na katılarak konuşma yaptı.

"Din güçlü bir şekilde geri geliyor"

ABD'de dini değerlerin her zaman çok önemli olduğunu ancak son yıllarda zayıfladığını anlatan Trump, iyi bir inanç sahibi olduğunu ve başkanlığı döneminde bu konuda güçlü adımlar atacağını söyledi. Trump, dini özgürlükler konusunda daha esaslı adımlar atmaları gerektiğini ifade ederek, "Dini her zamankinden daha güçlü, daha büyük ve daha iyi bir şekilde geri getirmek istiyoruz. Din, son birkaç yılda büyük zarar gördü ama güçlü bir şekilde geri geliyor." şeklinde konuştu. ABD'nin dini özgürlükler ülkesi olduğunu kaydeden Trump, bazı Hristiyan grupların çeşitli sebeplerle almış oldukları cezaları affettiğini duyurdu.

'Dini Özgürlükler Başkanlık Komisyonu' kuruluyor

Trump, dini özgürlükler konusunda yeni bir adım atarak 'Dini Özgürlükler Başkanlık Komisyonu'nun kurulacağını açıkladı. 75 yaşındaki kadının dini pratiklerini yerine getirdiğinden dolayı hapse atıldığını ve en temel hakkının gasp edildiğini anlatan Trump, yeni komisyonla bu tür durumların önüne geçeceklerini söyledi. Seçimlerde ABD'deki Hristiyanlar ve Evanjeliklerin büyük bölümünün oyunu alarak başkan olduğunu kaydeden Trump, sadece Hristiyanlar değil diğer tüm dinlere mensup bireylerin de inanç özgürlüğünün bulunduğunu ifade etti.

Geçen temmuzda kendisine yönelik suikast girişimine de değinen Trump, kurtulmasının "Tanrı'nın işi" ve mucize olduğunu savunarak, "Şimdi ise başkan oldum ve hem olimpiyatlara hem dünya kupasına hem de ülkemizin kuruluşunun 250. yılına başkan olarak katılacağım. Tanrı, çok enteresan yöntemlerle çalışıyor." yorumunu yaptı.

"En büyük mirasım 'barışçı' olarak hatırlanmak olur"

Trump, Orta Doğu'ya barış getirmek istediğini savunarak, "İncil'in dediği gibi, ne mutlu barışı savunanlara. Umarım en büyük mirasım bir barışçı ve birleştirici olarak bilinmek olur." şeklinde konuştu. 2020'de başkan seçilmiş olması halinde Rusya-Ukrayna Savaşı'nın ve 7 Ekim saldırılarının hiç yaşanmayacağını bir kez daha öne süren Trump, başkan olmadan Gazze'de ateşkesin sağlanması için somut adımlar attığını ve bunların sonuç verdiğini söyledi. Trump, Gazze'deki tüm esirler serbest kalana kadar dinlenmeyeceğini dile getirdi.

Hristiyanlık karşıtı ön yargılara karşı görev gücü

ABD Başkanı Trump, ülkesindeki Hristiyanlık karşıtı ön yargılarla mücadele için yeni bir görev gücü kuracağını ve başına da Adalet Bakanı Pam Bondi'nin getirileceğini açıkladı. Trump, "Bu görev gücünün misyonu, Hristiyanlık karşıtı her türlü hedef gösterme ve ayrımcılığı derhal durdurmak olacaktır" ifadesini kullandı.

Kaynak: AA

Ancak Beyaz Saray’daki ikinci döneminde Trump, giderek daha pervasız fikirlerle dünya haritasını 19. yüzyıl emperyalizmi geleneğinde yeniden şekillendirmeye çalışıyor. Önce Grönland’ı satın alma fikri, ardından Kanada’yı ilhak etme, Panama Kanalı’nı geri alma ve Meksika Körfezi’ni yeniden adlandırma gündeme geldi. Şimdi ise hiçbir Amerikan başkanının sahip olmak istemeyeceği, savaşla harap olmuş bir Orta Doğu bölgesini ele geçirmeyi hayal ediyor.

Trump, ABD’nin tek taraflı olarak başka bir ülkenin toprağı üzerinde kontrol iddia etmesine izin verecek herhangi bir yasal yetki gösteremediği gerçeğini göz ardı etti. Tüm bir nüfusun zorla yerinden edilmesinin uluslararası hukuka aykırı olmasını da umursamadı. 2 milyon Filistinliyi yeniden yerleştirmenin devasa bir lojistik ve finansal yük olacağını dikkate almadı. Üstelik, bu planın muhtemelen binlerce ABD askerinin bölgeye gönderilmesini gerektireceğini ve daha fazla şiddetli çatışmayı tetikleyebileceğini de göz ardı etti.

Irak’tan sonra en iddialı müdahale olacak

Trump’ın fikri, ABD’nin son 20 yılda Orta Doğu’daki en büyük askeri ve mali taahhüdü olacak. Ayrıca bu girişim ABD’nin 2003’te Irak’ın işgali ve yeniden inşasından bu yana en iddialı müdahalesi niteliğinde olacak. Üstelik, 2016’daki başkanlık kampanyasında “ulus inşası” politikalarını sert bir dille eleştiren ve ABD’yi Orta Doğu’dan çekme sözü veren bir lider için dramatik bir geri dönüş anlamına geliyordu.

 Eski Başkanlar Barack Obama ve Joe Biden dönemlerinde Orta Doğu politikaları danışmanlığı yapmış ve şu anda Center for American Progress adlı düşünce kuruluşunda kıdemli araştırmacı olarak görev yapan uzman Andrew Miller, “Bu, bir Amerikan başkanından duyduğum en anlaşılmaz politika önerisi” dedi. 

Trump, pek çok kişinin bunun mümkün olup olmadığını sorgulamasına rağmen ciddiyetini korudu. Ancak plan, o kadar hayali, o kadar detaydan yoksun ve tarihle çelişkili görünüyordu ki, onu olduğu gibi değerlendirmek zorlaşıyordu.

Kararı nasıl aldı?

Sabah saatlerinde, Netanyahu Beyaz Saray’a gelmeden önce, Trump’ın yardımcıları gazetecilere İsrail ile Hamas arasındaki yıkıcı savaşın ardından Gazze’nin yeniden inşasının 15 yıl veya daha uzun sürebileceğini ve bölgedeki ortaklarla işbirliği yaparak Filistinlilere geçici olarak kalacak bir yer bulunması gerektiğini söyledi.

Öğleden sonra, bazı yürütme kararlarını imzalarken Trump, gazetecilere Filistinlilerin Gazze’den ayrılmaktan “başka seçenekleri olmadığını” çünkü buranın artık sadece bir “enkaz sahası” olduğunu söyledi. Biraz sonra, Netanyahu’yu Oval Ofis’te karşılarken daha da ileri giderek “hepsinin” ayrılması gerektiğini ve Filistinlilerin, kendisinin Mısır ve Ürdün’ün sağlamasını beklediği daha iyi bir yerde yaşamaktan “mutlu olmaları gerektiğini” ifade etti.

Salı akşamı Netanyahu ile Doğu Odası’nda düzenlenen resmi basın toplantısında ise nihai noktaya ulaştı. Filistinlilerin sadece Gazze’den ayrılması gerektiğini söylemekle kalmadı, aynı zamanda “ABD’nin Gazze Şeridi’ni ele geçireceğini” ve burayı ekonomik açıdan refah içinde bir destinasyona dönüştüreceğini ilan etti.

Trump’ın önerisi geçici bir kontrol değil, "uzun vadeli bir sahiplik pozisyonu" olacak. Trump, Gazze’yi Filistinlilere geri vermeye niyeti olmadığını açıkça belirtti. Bölgenin "belli bir grup insan için değil, herkes için" olacağını söyledi.

“Orta Doğu’nun Riviera’sı”

Ancak bunun ne anlama geldiğini tam olarak açıklamadı. Nasıl gerçekleştirileceğine dair de herhangi bir ayrıntı vermedi. Kendisi bile bu planın ne kadar uçuk göründüğünü fark etmiş gibiydi. Bir noktada, "Bunu espri olsun diye söylemiyorum, ukalalık yapmıyorum" dedi ve ardından ekledi: "Ama Orta Doğu’nun Rivierası!"

Ancak başkaları için bu planın esprili ya da zeki hiçbir yanı yoktu. Senatör Chris Van Hollen (D-Md.), bunu "başka bir adla etnik temizlik" olarak nitelendirdi.

i Yahudi Demokratlar Konseyi’nin (Jewish Democratic Council of America) CEO’su Halie Soifer, "ABD’nin Gazze’yi ele geçireceği, üstelik bunu Amerikan askerleri konuşlandırarak yapacağı fikri sadece aşırı uç bir yaklaşım değil, aynı zamanda tamamen gerçeklikten kopuk. Bu hangi dünyada mümkün olabilir?" diye sordu.

Georgetown Üniversitesi Çağdaş Arap Çalışmaları Merkezi'nde misafir akademisyen olan Khaled Elgindy, Trump’ın açıklamalarını "gerçekten tuhaf ve tutarsız" olarak nitelendirerek, cevaplardan çok daha fazla soru doğurduğunu belirtti.

Elgindy, şunları söyledi: "Bunu jeopolitik bir çerçevede mi söylüyor, yoksa Gazze’yi devasa bir sahil geliştirme projesi olarak mı görüyor? Ve kimin yararına? Kesinlikle kitlesel olarak 'yerlerinden edilmesi' planlanan Filistinlilerin değil. ABD, İsrail’in yerine Gazze’nin yeni işgalcisi mi olacak? Bunun ABD’nin çıkarlarına nasıl bir hizmeti olabilir?"

Trump’ın anlatımında, bir halkın yerinden edilmesi ve yabancı bir toprağın ele geçirilmesi fikri, onun bir ömür boyu emlak sektöründe yaptığı türden bir anlaşma gibi görünüyordu.

Damadı Kushner gündeme getirmişti

Bu fikir, geçen yıl damadı Jared Kushner tarafından gündeme getirilen bir öneriyi anımsatıyordu. Kushner, bir röportajında "Gazze’nin sahil mülklerinin çok değerli olabileceğini" söylemiş ve İsrail’e "önce insanları çıkarıp sonra bölgeyi temizlemeyi" önermişti. Ancak Kushner, Filistinlilerin kalıcı olarak zorla yerinden edilmesini veya Gazze’nin ABD tarafından ele geçirilmesini öngörmüyordu.

Gazze’nin sahiplenilmesi fikri, ABD’yi İsrail-Filistin çatışmasının tam ortasına çekecek ve Harry S. Truman’dan bu yana tüm başkanların kaçınmaya çalıştığı bir durumu yaratacak. ABD, uzun yıllardır İsrail’e silah desteği sağlıyor, diplomatik olarak arkasında duruyor ve barış anlaşmaları için arabuluculuk yapmaya çalışıyor. Ayrıca, dört yıldan uzun süredir yüzlerce Amerikan askeri Sina’da barış gücü olarak görev yapıyor. Biden, geçen yıl İran’ın füze saldırılarına karşı İsrail’i savunmak için iki kez ABD hava ve deniz kuvvetlerini devreye sokmuştu.

Amerikan başkanları, Gazze’yi ele geçirmek ve kontrol altında tutmak için gerekecek büyük bir ABD kara kuvveti konuşlandırmaktan şimdiye kadar kaçındı. Geçen yıl ABD ordusu, Gazze’ye insani yardım ulaştırmak için geçici bir yüzer iskele inşa ettiğinde bile, Biden yönetimi Amerikan askerlerinin karaya çıkmadığından emin olmuştu.

Miller, Trump’ın öngördüğü planın maliyetine dikkat çekerek, “Bu, Trump ve Elon Musk’ın israf olarak nitelendirdiği 40 milyar dolarlık dış yardım bütçesini küçük bir hesap hatası gibi gösterecek kadar büyük bir harcama olur”dedi.

Carnegie Uluslararası Barış Vakfı’nda görev yapan eski Orta Doğu barış müzakerecisi Aaron David Miller, Trump’ın Gazze önerisinin, “ulus inşasına karşı olan kendi duruşuyla tamamen çeliştiğini” belirtti. Ayrıca, Trump’ın İsrail ile diplomatik ilişkiler kurmayı hedefleyen Suudi Arabistan’la bir anlaşma yapma isteğini de baltalayabileceğini vurguladı. Bunun yanı sıra, Rusya ve Çin’e “istedikleri gibi toprak ele geçirmeleri için yeşil ışık yakacak” bir emsal oluşturacağını ifade etti.

“Dikkati başka yere çekmek için bir oyalama” 

Ancak Miller, "Trump’ın planını anlattığı şekliyle bunun gerçekleşmesinin imkânsız olduğunu söylemek güvenli olur" dedi. Bunun yerine, bu açıklamanın Trump ile Netanyahu’nun gerçekleştirdiği görüşmenin geri kalanından dikkati başka yöne çekmek için bir oyalama olduğunu savundu. Netanyahu, geçen ay yürürlüğe giren ateşkes anlaşmasını uzatması yönünde herhangi bir kamuoyu baskısıyla karşılaşmadı ve bu da ona nasıl ilerleyeceği konusunda geniş bir hareket alanı sağladı.

"ABD’nin Gazze’yi ele geçirme tartışmaları, toplantıdan çıkan asıl önemli konuyu gözden kaçırmamıza neden oldu," diyen Miller, "Bibi, Beyaz Saray’dan dünyadaki en mutlu insanlar arasına katılarak ayrıldı. Eğer İsrail ile ABD arasında en ufak bir görüş ayrılığı olmadığını gösteren bir kanıt varsa, işte bu görüşme tam olarak oydu" ifadelerini kullandı.

TRUMP : ÇATIŞMALAR BİTTİĞİNDE GAZZEYİ DEVRALACAĞIZ

ABD Başkanı, İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu ile Beyaz Saray'da yaptığı görüşmenin ardından ABD'nin Gazze'i devralacağını söylemişti. Trump, bu açıklamasının sosyal medya platformu Truth Social'dan "Gazze planını" açıkça duyurdu. Trump, "İsrail çatışmalar bitince Gazze'yi ABD'ye devredecek" dedi.

Trump, ABD'nin Gazze'nin inşasına yavaşça ve dikkatlice başlayacaklarını söyleyerek, "Türünün en büyük ve en gösterişli gelişmelerinden biri olacak" dedi.

Trump, mesajında Gazze için "ABD'nin askerlerine ihtiyaç duyulmayacak" ifadelerini kullandı.

PSİKOLOJİK SAVAŞ YÖNÜ: TRUMP İSRAİLİN ARKASINDAYIZ MESAJI

AB'den sınırda karbon vergisine sınırlama: Kapsamdaki şirketlerin yüzde 80'i muaf tutulacak

Avrupa Birliği, sınırda karbon vergisi kapsamındaki emisyonların neredeyse tamamının ilgili şirketlerin sadece yüzde 20'si tarafından üretildiği gerekçesiyle kapsam dahilindeki diğer şirketleri sınırda karbon vergisinden muaf tutmayı planlıyor

AB, halihazırda 2026'da başlaması planlanan nihai döneme yönelik metodolojiyi geliştirmek için bilgi toplamaya ve çalışmalar yapmaya devam ediyor. 2026'dan itibaren ise ithalatçıların ürünlerinin sera gazlarına karşılık gelen sayıda CBAM sertifikası satın alıp teslim etmesi gerekecek. AB ile denk seviyede karbon fiyat mekanizmasına sahip olunması durumunda ise fark ödenmeden AB'ye ihracat yapabilecek.

AB'nin CBAM uygulaması başta ABD ve Hindistan gibi ülkeler tarafından sert biçimde eleştiriliyor. ​​​​​​​Öte yandan, AB’deki şirketler, Birliğin sürdürülebilirlik ve çevre politikalarını karmaşık ve maliyetli buluyor. AB Komisyonu, son dönemde iş ortamını geliştirmek ve AB’yi daha rekabetçi hale getirmek için çeşitli politikaların basitleştirilmesini içeren bir paket üzerinde çalışıyor. CBAM’de yapılacak değişiklik teklifinin de bu pakete dahil edilebileceği düşünüyor.

Kaynak: AA

CNN'in 3 farklı kaynağa dayandırdığı haberde, Beyaz Saray'ın Personel Yönetim Ofisiyle paylaşıldığı belirtilen listede, özellikle Çin hakkında çalışmak üzere işe alınan ve "Çinli hackerların hedefinde olduğu gerekçesiyle yakından korunan" genç analist ve ajanlara ait verilerin yer aldığı kaydedildi.

CIA personeline işten ayrılmalarının teklif edildiği iddiası

Yeni ABD hükümetinin "federal hükümeti küçültme" çabalarına, CIA personelinin de dahil edildiği öne sürülmüştü.

İddiaya göre, CIA tüm çalışanlarına "işten çıkmalarına" ilişkin teklifte bulunarak, sosyal haklarını alabileceklerini bildirmişti.

Trump hükümetinin, 6 Şubat'a kadar işlerinden ayrılacak tüm federal çalışanlarına sunduğu tazminat teklifinin, 20 bin personel tarafından kabul edildiği ileri sürülmüştü.

Kaynak: AA

Liste genişliyor: DeepSeek'i yasaklayan ülkeler arasına Hollanda da katıldı

DeepSeek'in yasaklandığı ülkeler listesine Hollanda da eklendi. Hollanda, kamuya ait cihazlarda DeepSeek'in kullanımı yasakladı. Daha önce Güney Kore, İtalya ve Avustralya'da da DeepSeek yasaklanmıştı.

BM'ye Trump'ın Gazze planı soruldu: "Zorla yerinden etme etnik temizlikle eşdeğerdir"

BM, ABD Başkanı Trump'ın Gazze'yi "devralma" ve buradaki Filistinlileri başka ülkelere yerleştirme planlarıyla ilgili doğrudan yorum yapmaktan kaçınarak "Zorla yerinden etme etnik temizlikle eşdeğerdir." açıklamasında bulundu

Dışişleri Bakanı Rubio açıkladı: ABD, Güney Afrika'daki G20 Zirvesi'ne katılmayacak

ABD Dışişleri Bakanı Marco Rubio, arazi yasası konusunda iki ülke arasında yaşanan tartışma nedeniyle Güney Afrika'da düzenlenecek G20 Zirvesi'ne katılmayacağını bildirdi.

Dışişleri Bakanı Rubio, X sosyal medya hesabından konuya ilişkin açıklamada bulundu. ABD Başkanı Donald Trump'ın Güney Afrika'nın "topraklara el koyduğunu" ve belirli kesimlere "çok kötü" davrandığını belirterek bu ülkeye yönelik fonları askıya alacağını bildirmesinin ardından yaptığı açıklamada Rubio, Güney Afrika'nın Johannesburg kentinde 20-21 Şubat'ta düzenlenecek G20 Zirvesi'ne katılmayacağını bildirdi.

Rubio, Güney Afrika'nın "çok kötü şeyler yaptığını, özel mülkleri kamulaştırdığını, G20'yi dayanışma, eşitlik ve sürdürülebilirliği tanıtmak için kullandığını" belirterek, "Benim işim ABD'nin ulusal çıkarlarını ilerletmek, vergi mükelleflerinin parasını boşa harcamak ya da Amerikan karşıtlığını şımartmak değil" ifadesini kullandı.

Trump, Güney Afrika'ya yönelik fonları askıya alacağını açıklamıştı

Güney Afrika Cumhurbaşkanı Cyril Ramaphosa'nın 24 Ocak'ta imzaladığı "2024 tarihli Toprak Kamulaştırma Yasası", toprakların yeniden dağıtımını hızlandırmaya yönelik "tazminatsız kamulaştırma" yetkisi verdiği gerekçesiyle tartışmalara neden olmuştu.

ABD Başkanı Trump, "topraklara el koyduğunu" ve belirli kesimlere "çok kötü" davrandığını gerekçe göstererek, Güney Afrika'ya yönelik tüm fonları askıya alacağına dair açıklamalarda bulunmuştu.

Güney Afrika Cumhurbaşkanlığından yapılan yazılı açıklamada, hukukun üstünlüğü, adalet ve eşitliğe derinden bağlı bir anayasal demokrasi olduklarını belirtilerek, "Güney Afrika hükümeti hiçbir araziye el koymamıştır." ifadesi kullanılmıştı.

Ramaphosa'nın, Güney Afrika'daki yeni arazi yasası konusunda ABD yönetimiyle yaşanan tartışmayı yatıştırmak için Amerikalı iş insanı ve X'in sahibi Elon Musk ile telefon görüşmesi gerçekleştirdiği bildirilmişti.