Çip Nvidia Epstein
- mutlunecmettin
- 19 Tem 2025
- 9 dakikada okunur
Trump köşeye sıkıştı
Ünlü isimleri sahip olduğu adada reşit olmayan kızlarla seks partilerine davet ettiği ortaya çıktıktan sonra hapiste ölü bulunan Jeffrey Epstein yıllar sonra Trump’ın kabusu oldu. Trump kendisinin de yer aldığı iddia edilen ‘müşteri listesini’ yayınlamamak için direniyor
A+ Yazı Boyutunu BüyütA- Yazı Boyutunu Küçült
David French / NYT
Geçen hafta ABD Başkanı Donald Trump, MAGA hareketinin temel inançlarından birine darbe vurdu. Bu inanç, Beyaz Saray’a dönmesinde de rol oynayan faktörlerden biriydi.
Adalet Bakanlığı, imzasız bir muhtıra yayımlayarak utanç içinde ölen, cinsel taciz suçlamasından hüküm giymiş Jeffrey Epstein’in bir müşteri listesi tuttuğuna ve çeşitli suçlar nedeniyle tanınmış kişilere şantaj yaptığına dair hiçbir kanıt bulunmadığını açıkladı. Muhtırada ayrıca Epstein’in intihar ettiği ilan edildi.
Çoğu Amerikalı bu haberi gördüğünde (eğer gördülerse) hiç tepki göstermedi. Epstein artık geçmişin gündemiydi; o 2019’da ölmüştü. Ancak bu haber MAGA dünyasında bomba etkisi yarattı. Geniş bir kitleye sahip Trump yanlısı influencer’lar okuduklarına inanamadı.
Ne de olsa yıllardır onlara Epstein’in bir müşteri listesi olduğu söyleniyordu. Trump’ın Adalet Bakanı Pam Bondi, şubat ayında Fox News’a verdiği söyleşide müşteri listesinin “incelenmek üzere masasında durduğunu” söylemişti. (Daha sonra spesifik bir müşteri listesinden değil, Epstein dava dosyasından söz ettiğini söyledi.)
Nasıl çark ettiler?
O zamanlar başkan yardımcısı adayı olan JD Vance, Ekim 2024’te “Gerçekten, Epstein listesini yayımlamalıyız. Bu önemli” demişti.
Trump’ın FBI direktörü olmadan önce Kash Patel sağcı radyo sunucusu Glenn Beck’e FBI’ın Epstein’ın “kara defterine” sahip olduğunu söylemişti. 2023’te Patel, MAGA podcast sunucusu Benny Johnson’a Kongre üyelerinin “büyük adam pantolonlarını giyip pedofillerin kim olduğunu bize söylemeleri” gerektiğini söylemişti. (Oksijen’in notu: Şimdi ise listenin bir komplo teorisi olduğunu iddia ediyor.)
Eylül 2024’te, şu anda FBI’ın müdür yardımcısı olan Dan Bongino dinleyicilerine, “Arkadaşlar, Epstein’ın müşteri listesi çok önemli bir mesele” ve “Demokrat Parti’yi sarsacak” dedi.
Bu alıntılar, Epstein hakkında sağ kanadın söylemlerinin sadece küçük bir kısmını oluşturuyor. Trump döneminde, Epstein’a yapılan atıflar MAGA çevrelerinde her yerde karşımıza çıkıyordu. Ve “Epstein intihar etmedi” ifadesi o kadar popüler hale geldi ki, Amerikan kültürünün geneline yayıldı.
Epstein haberleri MAGA çevrelerinde bu kadar önemliydi çünkü Amerika’nın sözde yönetici sınıfına yönelik suçlamalarının kilit unsurlarından biriydi. Trump’ın Cumhuriyetçi tabana hitap etmesi, sadece destekçilerinin ona olan olağanüstü sevgisinden kaynaklanmıyor; aynı zamanda Amerikan hükümetine karşı neredeyse tarif edilemez derecede karanlık bakış açılarından da kaynaklanıyor.
Neden her şeyi yakıp yıkmaya bu kadar hevesliler? Eğer hükümetinizin, çocuklara yönelik sistematik cinsel istismara katılacak ve bunu örtbas edecek kadar ahlaksız insanlardan oluştuğuna inanıyorsanız, o zaman onların sadece görevden alınmasını istemezsiniz; yargılanmalarını, hapse atılmalarını ve hatta idam edilmelerini istersiniz. Ve bunu gerçekleştirmek için gereken tüm güce sahip olmak istersiniz.
Komplo teorileri bir türlü dinmiyor
Ve eğer yönetici elitlerin çocukları istismar edeceğine inanıyorsanız, o zaman onlar kesinlikle Rusya yalanını uydurup 2020 seçimlerini çalmak isteyecek türden insanlar olurlar. Bu kadar korkunç insanlar her şeyi yapabilir. MAGA’nın neden FBI ve Adalet Bakanlığı’na sırtını döndüğünü merak ediyorsanız, bunun nedeni sadece Rusya soruşturması veya FBI’ın Trump’ın Mar-a-Lago’daki evinde yaptığı arama değil. MAGA Amerika, FBI’ın statükoyu korumak için pedofilleri koruduğuna da inanıyordu.
Sağ görüş için Epstein hikayesi, düşünen insanların QAnon komplo teorisinin bir versiyonu haline geldi - Amerikan toplumunun yamyam pedofillerden oluşan bir çete tarafından yönetildiği fikri. QAnon, Q seviyesi erişim izni olduğunu iddia eden gizemli bir figürün hayali ifşaatlarına dayanırken, Epstein hikayesi çok korkunç, çok gerçek olaylara dayanıyordu.
Epstein, korkunç ve iğrenç bir cinsel tacizciydi. Mahkum edilen suç ortağı Ghislaine Maxwell ile birlikte, yüzlerce genç kadın ve kız çocuğunu sistematik olarak istismar etti ve cinsel tacize uğrattı (ve cinsel tacize uğramalarına izin verdi).
Bağlantıları çok güçlü bir insandı. Partilerine birçok güçlü insan katıldı ve jetine bindi.
Garip bir şekilde - MAGA’nın Epstein’a olan takıntısını düşünürsek - en güçlü arkadaşlarından biri Trump’tı. Birlikte uçtular, birlikte parti yaptılar ve 2002’de Trump, New York dergisine şöyle dedi: “Jeff’i 15 yıldır tanıyorum. Harika bir adam.” Ancak Trump, şu uğursuz yorumu da yaptı: “Hatta benim kadar güzel kadınları sevdiği ve çoğunun genç olduğu söyleniyor.” Maxwell’in tutuklanmasının ardından Trump, “Bu konuyu pek takip etmedim. Açıkçası, ona iyi dileklerimi sunuyorum” dedi.
MAGA’cılar çok öfkeli
Bu, MAGA’nın Epstein ve tüm suçlarını tamamen ortaya çıkarmak için güvendiği adam mıydı?
Şüphesiz MAGA çok öfkeli. Adalet Bakanlığı’nın kararı yayımlamasının ardından MAGA’nın etkili isimleri patladı. Tucker Carlson öfkeliydi. “Bu kasetin gösterdiği tek şeyin onun kendisini öldürmediği olması şaka gibi, ama daha da kötüsü, hepimizin anladığı bir şaka” dedi. “Şu anda tehlikeli bir noktada olduğumuzu hissediyorum.”
Alex Jones, Trump yönetiminin artık “örtbasın bir parçası” olduğunu söyledi. Sosyal platform X’te Cumhuriyetçi Partili Temsilciler Meclisi üyesi Marjorie Taylor Greene, “EPSTEIN’İN MÜŞTERİ LİSTESİNİ AÇIKLAYIN!!!!” yazdı.
Bu an başka bir nedenle de önemli: MAGA’nın geleceğine bakmamızı ve potansiyel çöküşünü görmemizi sağlıyor. Trump gittikten sonra, bu hareket kendi içinde parçalanabilir. Varlığı, Amerika ve Amerikan hükümeti hakkında bir dizi fantastik iddiaya dayanıyor.
Bu, MAGA influencer’larının sürekli olarak kendilerini, birbirlerini ve sağcı kamuoyunu aldattığı anlamına geliyor. Bu, sürekli bir kriz ve şikayet hali içinde işleyen bir ekosistem ve MAGA destekçileri, en kötü hikayelerin gerçek olduğuna o kadar inanmışlar ki, Donald Trump dışında, onlara gerçeği söylemeye cesaret eden veya kendilerine anlattıkları hikayelerden en ufak bir sapma gösteren herkese düşman oluyorlar.
Trump görevden ayrıldığında, iç tartışmaları sona erdirecek ve herkesi aynı çizgiye getirecek kimse kalmayacak. Cumhuriyetçi Amerika’da, Trump’ı desteklediğiniz sürece her şeye inanabilirsiniz. Onu denklemden çıkardığınızda geriye sadece şikayetler kalır ve MAGA’nın şikayetlerinin çoğu diğer Cumhuriyetçilere yönelik. Cumhuriyetçi Parti koalisyonu, aşı yanlısı ve aşı karşıtı gruplar, enternasyonalistler ve izolasyonistler, sıradan Cumhuriyetçiler ve çılgın komplo teorisyenlerinden oluşuyor.
Cumhuriyetçilerin ideolojik çeşitliliği, geçici bir güçtür. Bu çeşitlilik, halk oylarının çoğunluğuna çok yakın bir oy oranı elde etmek için yeterince geniş bir taban oluşturulmasını sağlayabilir. Ancak, hoşnutsuz Amerikalıların önemli bir kısmını tek bir parti altında toplayarak, Cumhuriyetçiler sürekli çatışma içinde bir kültür yarattılar ve bu çatışmaların kökeni genellikle Amerikan yaşamı hakkında tamamen yanlış inançlara dayanıyor.
İç çatışma çok büyük
Bu iç çatışmalar tüm hızıyla devam ediyor. CNN muhabiri Kaitlan Collins cuma günü, Epstein davası konusunda MAGA içindeki “iç çatışmanın çok büyük” olduğunu bildirdi. Yine cuma günü Axios, Bongino’nun Beyaz Saray’da Bondi ile çatışmasının ardından işten izin aldığını, CNN ise Bongino’nun FBI’dan istifa etmeyi düşündüğünü bildirdi. Aslında Bondi aleyhine bir konsensüsün sertleştiğini görebiliyoruz: “Suçlu o. Tuzağı kuran ve oyunu değiştiren o. Listenin masasında olduğunu bize o söyledi.”
Trump’ın kendisi de saldırılardan muaf değil. MAGA hareketinden ayrılmasının bir parçası olarak Elon Musk, Trump ve uzun süredir müttefiki olan Steve Bannon’un Epstein dosyalarında yer aldığını iddia etti. Musk salı günü, “Trump Epstein dosyalarını yayınlamazsa, insanların ona nasıl güvenmesi beklenebilir?” yazdı.
Epstein davası çoğu Amerikalı için hala bir kara kutu gibi. Epstein’ın zengin ve güçlü kişilerle olan ilişkilerinin tüm ayrıntılarını hala bilmiyoruz ve bilgi eksikliği nedeniyle, somut gerçekler tarafından engellenmeden çılgın iddialar yayılıyor.
Şu kadarını biliyoruz: MAGA’nın en güvenilir seslerinden bazıları - Patel, Bondi, Bongino ve Trump’ın kendisi de dahil - aniden hareketlerine şöyle diyor: Devam edin, burada görecek bir şey yok. Ancak MAGA onların söyleyeceklerini duymak istemiyor.
1953 New York doğumlu Jeffrey Epstein, bankacılık ve finans sektörlerinden kazanç elde etmiş bir milyarderdi. 1988 yılında ise, net değeri 1 milyar doların üzerinde olan bireylere para yönetimi hizmetleri sunan bir danışmanlık firması olan J. Epstein & Company’yi kurdu. Epstein milyaderliğinin yanı sıra son derece varlıklı kişileri, önde gelen politikacıları ve hatta Kraliyet Ailesi’ni içeren bir sosyal çevre geliştirmesiyle tanınıyordu. Epstein’in küçük kız çocuklarını taciz ettiğine dair ilk dava 2005 yılında açıldı. Palm Beach’te bulunan bir kadının polise başvurarak 14 yaşındaki üvey kızının kendisinden yaşça büyük bir kız tarafından Epstein’ın malikanesine götürüldüğünü iddia etti. 11 aylık bu ilk soruşturma olayda adı geçen bazı taciz mağdurlarının 18 yaşından küçük çocuklar olduğunu gösterdi. Epstein, 2008 yılında 18 yaşından küçük bir kişiye fuhuş yaptırmak ve fuhuşa teşvik etmek suçlarını kabul etti. Davanın önemli isimlerinden Virginia Roberts Giuffre’nin, 2015 yılında Epstein’ın kendisini henüz 16 yaşındayken çevresindeki kişilerle seks yapmaya zorladığını belirten belgeleri sunmasıyla ise dava seyir değiştirdi. Giuffre daha sonra intihar etti. 2019’da tutuklanan Epstein, aylar sonra tutuklu bulunduğu hapishanede asılarak intihar etmiş şekilde ölü bulundu.
Kilit isim medya patronunun kızı
Epstein’in çocuk tacizi suç şebekesinin kilit ismi ise uzun yıllar ilişki yaşadığı partneri Ghislaine Maxwell. İddialara göre Epstein adına reşit olmayan kız çocuklarını tedarik eden kişi de sevgilisi Maxwell’di. Maxwell, reşit olmayan biriyle seks ticareti yapmak da dahil olmak üzere yargılandığı altı suçlamanın beşinden suçlu bulunarak tutuklandı. Babası Robert Maxwell İşçi Partisi milletvekili ve İngiltere’nin en çok satan gazetelerinden biri olan Daily Mirror’ın sahibiydi.
İlk listede kimler vardı?
28 Şubat 2025 tarihinde, ABD Adalet Bakanlığı, Jeffrey Epstein davasına ilişkin belgelerin ilk kısmını yayımladı. Büyük kısmı karartılmış olan listede Epstein’ın iletişim halinde olduğu bazı isimler yer aldı: Prens Andrew, eski ABD başkanı Bill Clinton ile Donald Trump, eski İsrail Başbakanı Ehud Barak, eski ABD Başkan Yardımcısı Al Gore, aktör Kevin Spacey, Michael Jackson, Mick Jagger, Ivanka Trump, Chris Evans, Alec Baldwin, Naomi Campbell…
Çetenin merkezi ‘Pedofili Adası’
Kamuoyunda “pedofili adası” olarak da bilinen ada, Amerika Virgin Adaları’nda bulunan ve Epstein’in özel cenneti olduğu iddia edilen Little Saint James ve Great Saint James adında iki adadan oluşan bir bölge. İddialara göre bu bölge Epstein’in uluslararası seks ticareti çetesinin merkeziydi.
© 2025 The New York Times Company
New York Times yazdı: Nvidia CEO'su Huang Trump'ı Çin'e çip satışına nasıl ikna etti?
Yapay zeka savaşının en kritik kozunu elinde tutan Nvidia CEO’su Jensen Huang, Oval Ofis’ten Pekin’e uzanan perde arkası diplomasiyle Trump’ı yumuşattı. Yasak kalktı, Nvidia Çin’e döndü. Huang, ABD-Çin çekişmesinde sessiz ama kazanan bir aktöre dönüştü
A+ Yazı Boyutunu BüyütA- Yazı Boyutunu Küçült
Tripp Mickle / New York Times
Nisan ayında, çip üreticisi Nvidia’nın CEO’su Jensen Huang, Trump yönetiminin şirketin Çin için özel olarak tasarladığı bir yapay zeka çipinin satışını yasaklaması sonrası kendini siyasi bir çıkmazın içinde buldu.
O zamandan beri Huang, Başkan Donald Trump’ı fikrini değiştirmeye ikna etmeye çalışan dünyayı dolaşan bir müzakereciye dönüştü. Trump ile seyahat etti, Kongre önünde ifade verdi ve açıklamalarıyla Washington’daki gazetecilerin dikkatini çekti.
Bu çabalar Nvidia için sonuç vermeye başladı. Geçen hafta Huang, Trump ile Oval Ofis’te bir araya geldi ve Çin’e yönelik özel çip satışlarının yeniden başlatılması için baskı yaptı. Huang, Amerikan çiplerinin küresel standart olması gerektiğini ve ABD’nin devasa Çin pazarını yerli rakiplere kaptırmasının büyük bir hata olacağını savundu.
Birkaç gün içinde Nvidia, yönetimin politikasını değiştirdiğini açıkladı. Bu dikkate değer geri adım, Huang’ın teknoloji sektörünün önde gelen jeopolitik figürü olarak sahneye çıkışını simgeliyordu. Aynı zamanda Nvidia’nın, Silikon Vadisi’nin az bilinen bir çip üreticisinden dünyanın en değerli halka açık şirketine ve yapay zeka patlamasının temel taşına dönüşünü gözler önüne serdi.
Geçen hafta Nvidia, yapay zeka sistemlerini inşa etmek için gerekli çip pazarının %90’ından fazlasını kontrol ederek, 4 trilyon dolarlık piyasa değerini aşan ilk halka açık şirket oldu. O zamandan beri bu eşiği de geride bıraktı; bunda Çin’e dönüşün payı büyük.
62 yaşındaki Huang, lobi faaliyetlerini zoraki yapıyordu. Elektrik mühendisi olan Huang, hükümet işleriyle uğraşmayı önemsiz buluyor olsa da, şirketin yapay zeka çipleri küresel politikanın merkezine oturduğunda Washington'da siyasete katlanmak zorunda kaldı. Biden yönetimi, bu çiplerin askeri saldırıları koordine etmek ve silah geliştirmek için kullanılabileceğinden korkarak Çin’e satışlara kısıtlama getirmişti. Trump yönetimi de daha sert önlemler getireceğini duyurdu.
Yemin töreninden sonra Huang, Beyaz Saray’ı ziyaret ederek Trump ile ilk kez bir araya geldi. Huang, yapay zeka politikaları ve yarı iletkenlerden bahsetti. Biden yönetimindeki yetkililer gibi Trump’ın danışmanları da bu çiplerin Çinli firmaların Amerikan yapay zeka teknolojisine yetişmesini kolaylaştıracağından endişeliydi.
Nisan ayında, Trump yönetimi Nvidia’yı uyararak Çin’de sunduğu son yapay zeka çipinin satışını durdurmayı planladığını iletti.
İhracat kısıtlamalarından sorumlu olan Ticaret Bakanı Howard Lutnick, Huang’ı Mar-a-Lago’da başkanla görüşmeye davet etti. 1 milyon dolarlık özel akşam yemeği sırasında Huang, çip satışlarının kısıtlanmaması için Trump’ı ikna etmeye çalıştı. Huang, söz konusu H20 çipinin şirketin dünya çapında sattığı ürünlere kıyasla çok daha az güçlü olduğunu, Çin’e erişimi kaybetmenin Amerikan şirketlerine zarar verip Çinli rakiplere yarayacağını anlattı.
Daha sonra bilgilendirilen yönetim yetkilileri, Huang’ın çiplerinin önemini küçümsediğini düşündü. H20, karmaşık işlemleri gerçekleştirecek bellek kapasitesine sahipti ve Çinli müşteriler bu çip için milyarlarca dolar harcıyordu. İki hafta sonra yönetim, Nvidia’ya Çin’e çip satışını durdurduğunu bildiren bir mektup gönderdi.
Ancak Silikon Vadisi yatırımcısı ve Beyaz Saray’ın yapay zeka sorumlusu olan David Sacks, Huang’ın Çin’e ilişkin görüşlerine diğer yetkililere kıyasla daha sıcak bakıyordu. Sacks, Biden yönetiminin küresel çip satışlarını kontrol altına alan başka bir kuralından da hoşnut değildi. Ayrıca yapay zeka çiplerinin yurtdışına satılmasının ABD’ye zarar vereceği yönündeki Washington konsensüsünü sorguluyordu.
Huang daha sonra Trump ile birlikte Nvidia’nın ABD’de 500 milyar dolarlık yatırım açıklamasında sahneye çıktı. Trump'ın tebessümle izlediği o konuşmada Huang şöyle dedi: “Başkanın liderliği, politikaları, desteği ve çok ama çok güçlü teşviki olmasaydı ABD’de üretim bu hızda ilerlemezdi”
Ertesi gün Huang, çip satışlarını denetleyen Temsilciler Meclisi Dış İlişkiler Komitesi’nde konuştu. Biden yönetiminin getirdiği satış kısıtlamalarını eleştirdi ve Çin’e satış yasağının ABD’ye fayda değil zarar getireceğini söyledi. Ayrıca, bu yıl Amerikan sistemleriyle yarışan bir yapay zeka geliştiren Çinli girişim DeepSeek’in Nvidia teknolojisini kullanıp kullanmadığına dair soruları da geçiştirdi.
Nvidia’nın hukuk müşaviri Tim Teter, Washington ziyaretinde Huang’a eşlik ederek, “Onun amacı her zaman politika yapıcıların ve başkentteki diğerlerinin duyması gereken veya duymak istediği bilgileri sağlamak ve sorularını yanıtlamaktır. O da tam olarak bunu yaptı” ifadelerini kullandı.
İzleyen haftalarda Sacks, Nvidia’nın her ülkeye satabileceği çip sayısına sınırlama getiren Biden kuralını ortadan kaldırmaya yardım etti. Bu hamle, Sacks’ın Nvidia’nın Suudi Arabistan ve Birleşik Arap Emirlikleri’ne çip satışının önünü açtı.
Mayıs ayında Huang, Trump ile birlikte Orta Doğu’ya gitti. Sacks, Huang’ın artık müttefiki olmuştu ve BAE’de dünyanın en büyük veri merkezi merkezlerinden birini kurmak için Nvidia’nın yüzbinlerce en gelişmiş çipini yıllık teslim edecek dev bir anlaşma imzaladı.
BAE ile milyar dolarlık anlaşmayı güvence altına aldıktan kısa süre sonra Huang, Tayvan'daki teknoloji fuarı COMPUTEX'e katıldı. Basın toplantısında Washington’un Çin’e yönelik satış düzenlemelerinin Çinli firmaları daha da güçlendirdiğini söyledi.
Huang, “Genel anlamda ihracat kontrolü bir başarısızlıktı” dedi.
Geçen hafta Huang, düşünce kuruluşu liderleri, gazeteciler ve Beyaz Saray yetkilileriyle görüşmek için yeniden Washington’a döndü. Verdiği mesaj, Orta Doğu seyahatinden sonra Sacks ile birlikte savunduklarıyla aynıydı: Dünyanın dört bir yanındaki ülkeler ABD çipleri ve yazılımı üzerine inşa etmeye teşvik edilmeli.
Huang, Washington’da Special Competitive Studies Project adlı düşünce kuruluşunun kaydettiği bir podcast’te “Amerikan teknoloji altyapısı, tıpkı Amerikan doları gibi her ülkenin üzerine inşa edeceği bir küresel standart olmalı” dedi.
Huang, geçen hafta Oval Ofis’te Trump’a da aynı mesajı verdi. İki kişiye göre Sacks da yanında destek veriyordu. Neredeyse bir saat süren görüşmenin sonunda Trump, Nvidia’nın Çin’e çip satmasına onay verdi.
Lutnick, CNBC’de yaptığı açıklamada onayın Çin ile süren ticaret görüşmeleriyle bağlantılı olduğunu söyledi. Çin’in son olarak ABD şirketlerine nadir toprak elementlerini tedarik etmeyi kabul ettiğini belirtti. Amaç, Çinli şirketlere Nvidia’nın en iyi dördüncü çipini satarak “Amerikan teknoloji altyapısına bağımlı hale getirmekti”
Birkaç gün sonra Huang Pekin’e giderek düzenlediği basın toplantısında müşterilere Nvidia’nın yeniden faaliyette olduğunu duyurdu. Artık dünyanın altıncı en zengin insanı olan Huang, Trump ile ilişkisi hakkında gazetecilerle samimi şekilde sohbet etti. Ortam neşeliydi.
© 2025 The New York Times Company


Yorumlar